Đó là phát biểu chỉ đạo của Phó Thống đốc Thường trực NHNN Việt Nam Đào Minh Tú tại Đại hội thành viên năm 2019 của Ngân hàng Hợp tác xã Việt Nam (Ngân hàng Hợp tác) vừa được tổ chức tại Hà Nội. Ban Biên tập Bản tin Ngân hàng Hợp tác xin trân trọng được trích lược bài phát biểu chỉ đạo của Phó Thống đốc Thường trực NHNN Việt Nam Đào Minh Tú tới các quý bạn đọc.
Phó Thống đốc Thường trực NHNN Việt Nam Đào Minh Tú phát biểu chỉ đạo tại Đại hội thành viên năm 2019 Ngân hàng Hợp tác (tháng 6/2020).
“Mặc dù kinh tế thế giới biến động mạnh và diễn biến phức tạp, khó lường, nhưng NHNN đã kiểm soát tốt tiền tệ và duy trì được lạm phát ở mức thấp, giữ nền tảng vĩ mô ổn định. Ngành Ngân hàng cũng đã triển khai nhiều giải pháp thiết thực, hiệu quả nhằm đẩy lùi tín dụng đen; cải cách hành chính, cải thiện môi trường kinh doanh, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp và người dân được tiếp cận nguồn vốn tín dụng và dịch vụ ngân hàng với chi phí hợp lý. Toàn ngành Ngân hàng chúng ta, trong đó có Ngân hàng Hợp tác và các Qũy tín dụng nhân dân (QTDND) có quyền tự hào về những nỗ lực vượt bậc đã mang lại những kết quả rất tích cực trong năm 2019, được Lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chính phủ, cộng đồng doanh nghiệp cũng như các tổ chức tài chính quốc tế ghi nhận và đánh giá cao.
Có thể nói, với vai trò là trụ đỡ cho sự phát triển của hệ thống các QTDND, Ngân hàng Hợp tác đã tiếp tục thực hiện tốt nhiệm vụ là công cụ quản lý của NHNN đối với hệ thống QTDND, hỗ trợ tích cực và tạo động lực cho các QTDND, tạo nguồn vốn phục vụ thành viên phát triển sản xuất, kinh doanh, đóng góp quan trọng vào công cuộc xóa đói giảm nghèo, hạn chế nạn tín dụng đen, nâng cao đời sống nhân dân, đặc biệt là ở khu vực nghiệp, nông thôn.
Những kết quả nổi bật của Ngân hàng Hợp tác, trong đó có các QTDND với tư cách là thành viên có thể thấy rõ từ hoạt động huy động vốn và cho vay của Ngân hàng Hợp tác đều đạt mức tăng trưởng khá với tốc độ tăng trưởng lần lượt là 10,07% và 2,82%. Tỷ lệ 2,82 không cao, tôi cũng lưu ý con số này do trả nợ nhiều hơn cho vay. Tuy nhiên đây cũng là một con số phải nghiên cứu thêm từ các vụ chức năng. Trong đó, cho vay hệ thống QTDND chiếm tỷ trọng khoảng 28% tổng dư nợ của Ngân hàng Hợp tác, hỗ trợ kịp thời nhu cầu mở rộng tín dụng của các QTDND hoạt động hiệu quả, an toàn, cũng như xử lý khó khăn tạm thời cho các QTDND trong chi trả tiền gửi.
Tỷ lệ nợ xấu nội bảng giảm xuống còn 1,41%. Tỷ lệ nợ xấu bao gồm cả nợ đã bán cho VAMC và nợ xấu đã thực hiện các biện pháp phân loại nợ giảm còn 2,83%. Kết quả kinh doanh đạt khá với lợi nhuận sau thuế đạt trên 241 tỷ đồng, đạt 106,87% so với kế hoạch đề ra.
Trong năm 2019, Ngân hàng Hợp tác tiếp tục đẩy mạnh phát triển các sản phẩm dịch vụ mới và triển khai mạnh mẽ đến các QTDND như sản phẩm cho vay liên kết, dịch vụ chuyển tiền điện tử, sản phẩm thẻ ghi nợ…; Đồng thời tập trung triển khai dự án QTDND – Ngân hàng điện tử CF-eBank nhằm cung ứng và phát triển sản phẩm dịch vụ mới cho hệ thống QTDND.
Ngân hàng Hợp tác đã tích cực hoàn thiện cơ chế chính sách về nghiệp vụ cho vay QTDND đảm bảo phù hợp với thực tế hoạt động và yêu cầu phát triển an toàn hiệu quả của hệ thống. Đặc biệt là tích cực phối hợp với NHNN chi nhánh tỉnh, thành phố tham gia xử lý các QTDND yếu kém thông qua việc cho vay hỗ trợ thanh khoản, miễn giảm lãi suất cho các quỹ gặp khó khăn tài chính, cử cán bộ tham gia quản trị, điều hành hoặc tham gia Ban kiểm soát đặc biệt đối với các QTDND yếu kém…
Thay mặt Ban lãnh đạo NHNN Việt Nam, tôi ghi nhận và đánh giá cao những kết quả mà Ngân hàng Hợp tác đã đạt được trong thời gian qua. Đồng thời, biểu dương những kết quả mà Hội đồng quản trị, Ban Tổng giám đốc, Ban Kiểm soát và toàn thể cán bộ, nhân viên Ngân hàng Hợp tác đã phấn đấu đạt được trong năm 2019 và giai đoạn đầu năm 2020.
Năm 2020 rất khó khăn, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với đất nước ta. Là năm cuối cùng thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội giai đoạn 2016 -2020, là năm tổ chức Đại hội Đảng bộ các cấp tiến tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng và cũng là năm các đồng chí đánh giá, tổng kết Phương án cơ cấu lại gắn với xử lý nợ xấu giai đoạn 2016 – 2020 đã được phê duyệt để chuẩn bị xây dựng phương án cơ cấu lại trong giai đoạn 2021-2026. Trong bối cảnh nền kinh tế đang chịu tác động nặng nề của dịch bệnh Covid 19, chúng ta phải nhận diện rõ khó khăn cũng như xác định trách nhiệm chính trị của hệ thống đối với đất nước và với chính chúng ta. Từ đó có những hành động tương trợ, đồng hành cùng doanh nghiệp, hộ gia đình, cá thể, hợp tác xã thông qua cung ứng vốn và dịch vụ. Ngay từ đầu năm 2020, Thống đốc NHNN Việt Nam đã ban hành Chỉ thị 01/CT-NHNN “Về tổ chức thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm của ngành Ngân hàng trong năm 2020”, trong đó đặt ra nhiệm vụ trọng tâm cho Ngân hàng Hợp tác, đó là: Nâng cao vai trò và trách nhiệm của Ngân hàng Hợp tác trong liên kết hệ thống QTDND, điều hòa vốn, kiểm tra, giám sát, đảm bảo an toàn hệ thống QTDND theo quy định của pháp luật.
Với mục tiêu và nhiệm vụ đặt ra là rất nặng nề, bên cạnh những kết quả đạt được, chúng ta cũng cần nhìn lại hoạt động của Ngân hàng Hợp tác và QTDND vẫn còn những nội dung cần tiếp tục xây dựng và hoàn thiện, như: quy mô, năng lực tài chính của Ngân hàng Hợp tác còn hạn chế, ảnh hưởng đến việc thực hiện vai trò đầu mối hỗ trợ hoạt động, điều hòa vốn, kiểm tra, giám sát đối với QTDND; nhiều QTDND có xu hướng hoạt động xa rời tôn chỉ, mục tiêu hoạt động hợp tác xã, một số QTDND yếu kém, ý thức chấp hành quy định của pháp luật không cao, có những sai phạm nghiêm trọng trong vấn đề huy động, cho vay, sử dụng ấn chỉ trắng, hạch toán kế toán… gây mất an toàn hệ thống và ảnh hưởng đến uy tín của Ngành.
Để đảm bảo đạt được mục tiêu, nhiệm vụ đặt ra, đồng thời khắc phục những vấn đề còn chưa hoàn thiện, tôi đề nghị Hội đồng quản trị, Ban Tổng giám đốc, Ban Kiểm soát và toàn thể cán bộ, nhân viên Ngân hàng Hợp tác cần quán triệt để tổ chức thực hiện có hiệu quả chiến lược, phương án, kế hoạch, giải pháp phát triển kinh doanh và thực hiện tốt vai trò giám sát đối với các QTDND, góp phần đảm bảo hoạt động của hệ thống QTDND phát triển an toàn, hiệu quả và bền vững. Trong đó tôi xin lưu ý các đồng chí quan tâm, tập trung thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm lớn trong năm 2020 như sau:
Đối với Ngân hàng Hợp tác, cần tập trung nguồn lực triển khai có hiệu quả, đúng kế hoạch, lộ trình Phương án cơ cấu lại gắn với xử lý nợ xấu đến năm 2020 đã được NHNN phê duyệt tại Quyết định 03/QĐ-NHNN.m ngày 08/1/2018.
Vai trò vai trò đầu mối, tăng cường liên kết hệ thống cần được phát huy hơn nữa thông qua việc triển khai một số nhiệm vụ sau: Chú trọng thực hiện công tác điều hòa vốn hiệu quả, an toàn nhằm hỗ trợ kịp thời nguồn vốn cho các QTDND để đảm bảo thanh khoản, mở rộng tín dụng qua đó góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động và bảo đảm cho hệ thống QTDND phát triển ổn định, an toàn và bền vững. Từng bước vươn tới phục vụ, hỗ trợ thúc đẩy sự phát triển chung của các loại hình kinh tế hợp tác xã khác trên phạm vi toàn quốc; Tích cực đầu tư phát triển công nghệ, cung ứng các sản phẩm dịch vụ ngân hàng hiện đại cho QTDND và thành viên của QTDND; Cung ứng sổ tiết kiệm trắng cho QTDND kịp thời đảm bảo an toàn, thực hiện chế độ báo cáo theo quy đinh để phục vụ cho việc giám sát của NHNN Chi nhánh tỉnh, thành phố về quản lý sổ tiết kiệm đối với các QTDND; Hướng dẫn, đào tạo nghiệp vụ ngân hàng, nghiệp vụ thanh toán chuyển tiền, thẻ… cho cán bộ QTDND.
Toàn cảnh Đại hội Thành viên năm 2019 của Ngân hàng Hợp tác được tổ chức tại Hà Nội (tháng 6/2020)
Ngân hàng Hợp tác cũng cần làm tốt hơn nữa vai trò giám sát QTDND, tư vấn cảnh báo kịp thời những vấn đề rủi ro cho QTDND trên cơ sở kết quả giám sát. Trường hợp các QTDND vi phạm quy định của NHNN báo cáo NHNN Chi nhánh tỉnh, thành phố để chấn chỉnh kịp thời; Kiểm tra, giám sát hoạt động của QTDND theo yêu cầu của NHNN về đối tượng, nội dung, phạm vi, thời hạn kiểm tra, giám sát. Tích cực tham gia xử lý QTDND yếu kém theo chỉ đạo của NHNN, kịp thời hỗ trợ cán bộ lãnh đạo cho các QTDND khi NHNN yêu cầu. Tôi xin nhấn mạnh Ngân hàng Hợp tác không có chức năng quản lý nhưng với chức năng liên kết hệ thống, hỗ trợ các quỹ khó khăn, trong quan điểm sắp tới của NHNN sẽ trao nhiều thẩm quyền hơn cho Ngân hàng Hợp tác trong việc hỗ trợ NHNN thanh kiểm tra, nếu phát hiện sai phạm báo cáo NHNN, NHNN có chức năng xử lý. Năm 2019, NHNN đã triển khai thí điểm và thấy rất hiệu quả, năm nay số lượng giao cho Ngân hàng Hợp tác hỗ trợ kiểm tra các QTDND sẽ giao nhiều hơn năm ngoài.
Ngân hàng Hợp tác cũng cần phối hợp với Hiệp hội QTDND và NHNN Chi nhánh tỉnh, thành phố trong việc đào tạo cán bộ QTDND nhằm nâng cao năng lực trình độ quản lý, điều hành và tác nghiệp trong hoạt động. Hỗ trợ Hiệp hội QTDND Việt Nam thực hiện có hiệu quả vai trò cầu nối giữa hệ thống QTDND với các cơ quan quản lý nhà nước, các tổ chức trong và ngoài nước góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của Hiệp hội và tính liên kết trong hoạt động của hệ thống QTDND.
Đối với các QTDND, trên cơ sở mục tiêu hoạt động của hệ thống QTDND đến năm 2020 và định hướng đến năm 2030, tôi cũng đề nghị các QTDND tập trung triển khai một số vấn đề trọng tâm. Trong đó QTDND phải thực hiện đúng tôn chỉ, mục đích hợp tác xã, hướng hoạt động QTDND vì lợi ích của thành viên. Đây là điều bất di bất dịch quyết định cơ cấu tổ chức, vận hành của QTDND.
Việc cho phép mở rộng quy mô hoạt động phải dựa trên nền tảng trình độ học vấn, năng lực quản trị điều hành của Hội đồng quản trị, Ban Điều hành, cũng như khả năng quản trị rủi ro của QTDND. Tránh hình thức quản trị theo kiểu gia đình. QTDND phải điều chỉnh tổ chức, hoạt động và tuân thủ theo đúng Thông tư 21/2019/TT-NHNN và các quy định của Nhà nước trong lĩnh vực hoạt động QTDND để đảm bảo phát triển an toàn, hiệu quả, ổn định, bền vững theo nguyên tắc hợp tác xã với mục tiêu hỗ trợ thành viên.
Các QTDND phải tuân thủ nghiêm túc các quy định của pháp luật và của NHNN về hoạt động của QTDND. Tăng cường và nâng cao chất lượng, hiệu quả thực sự của công tác kiểm soát nội bộ, công tác đào tạo chuyên môn, nghiệp vụ và đạo đức nghề nghiệp. Chú trọng công tác tuyển dụng, sử dụng cán bộ, đảm bảo tuân thủ các quy định về điều kiện, tiêu chuẩn, độ tuổi, luân chuyển vị trí… Thực hiện nghiêm túc các kiến nghị, cảnh báo của NHNN và Ngân hàng Hợp tác, không để tái phạm các hành vi sai phạm đã khuyến nghị, cảnh báo.
Đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới, phát triển các sản phẩm dịch vụ ngân hàng để tăng cường khả năng tiếp cận tài chính đến các thành viên, từng bước củng cố và nâng cao uy tín, thương hiệu và thị phần hoạt động của QTDND ở khu vực nông nghiệp, nông thôn; Tăng cường, chủ động tuyên truyền chủ trương, chính sách pháp luật của Nhà nước về hoạt động QTDND, tạo điều kiện để người dân và thành viên QTDND nâng cao hiểu biết, tích cực tham gia quản lý và giám sát hoạt động của các QTDND.
Đặc biệt là thực hiện tốt và nghiêm túc trách nhiệm của thành viên Ngân hàng Hợp tác và Hội viên Hiệp hội QTDND Việt Nam nhằm xây dựng mối liên kết hệ thống chặt chẽ, góp phần đảm bảo an toàn trong hoạt động của từng QTDND cũng như của cả hệ thống.
Tôi tin tưởng rằng, trong thời gian tới, với sự quan tâm hỗ trợ của Đảng, Nhà nước, NHNN và chính quyền địa phương, Ngân hàng Hợp tác và hệ thống QTDND sẽ nỗ lực khắc phục được những tồn tại, hạn chế và đạt được những kết quả tích cực hơn trong thời gian tới. Ngân hàng Hợp tác tiếp tục phát huy sức mạnh của khối đoàn kết, tâm huyết với tôn chỉ mục đích hoạt động, vươn lên đạt nhiều thành tích to lớn hơn nữa, góp phần thực hiện thắng lợi chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về phát triển nông nghiệp, nông thôn.
(Minh Ngọc – Trích lược bài phát biểu chỉ đạo của Phó Thống đốc NHNN Việt Nam Đào Minh Tú tại Đại hội thành viên năm 2019 của Ngân hàng Hợp tác xã Việt Nam tổ chức tại Hà Nội, tháng 6/2020)
