Tăng trưởng bền vững
Theo thống kê của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN), quy mô tổng tài sản của hệ thống các TCTD vẫn tăng trưởng đều đặn qua từng tháng.
Nếu như thời điểm cuối tháng 4 năm 2013, tổng tài sản có của toàn hệ thống là 5.183.835 tỷ đồng, thì đến cuối tháng 5 đã tăng lên 5.225.341 tỷ đồng và tiếp tục tăng lên mức 5.293.557 tỷ đồng tại thời điểm cuối tháng 6. So với cuối năm 2012, tổng tài sản của toàn hệ thống đã tăng 4,09%.
Trong đó khối Ngân hàng hợp tác xã có mức tăng trưởng tổng tài sản nhanh nhất (tăng 14,80% so với cuối năm 2012), đạt 16.629 tỷ đồng. Kế đó là khối Ngân hàng liên doanh tăng 10,47% so với cuối năm 2012, đạt 613.552 tỷ đồng. Xếp thứ 3 mới là khối Ngân hàng thương mại có vốn Nhà nước, khi tăng 4,17%, đạt 2.293.492 tỷ đồng.
Tuy nhiên, nếu xếp theo quy mô tổng tài sản thì khối Ngân hàng thương mại Nhà nước lại đứng đầu.
Tương tự, tổng vốn tự có của toàn hệ thống tính đến 30/6 cũng tăng thêm 933 tỷ đồng so với thời điểm cuối tháng 5, đạt 438.274 tỷ đồng. Tính chung tổng vốn tự có của hệ thống các TCTD đã tăng 2,89% so với thời điểm cuối năm 2012.
Trong đó, tổng vốn tự có của khối Ngân hàng thương mại Nhà nước đạt 153.139 tỷ đồng, tăng 11,56% so với cuối năm 2012. Mặc dù, tổng vốn tự có của khối Ngân hàng thương mại cổ phần vẫn giảm 3,68% so với cuối năm 2012, chỉ đạt 176.400 tỷ đồng; Tuy nhiên, con số này đã tăng hơn so với thời điểm cuối tháng 5 (176.260 tỷ đồng).
Tổng vốn điều lệ của toàn hệ thống cũng tăng 2,18% so với cuối năm 2012, đạt 400.695 tỷ đồng. Như vậy, vốn điều lệ của hệ thống TCTD đã tăng thêm 571 tỷ đồng so với cuối tháng 5.
Trong đó, vốn điều lệ của khối Ngân hàng thương mại Nhà nước đạt 118.319 tỷ đồng, tăng 6,07%; Khối Ngân hàng thương mại cổ phần đạt 178.847 tỷ đồng, tăng 0,69%; Khối ngân hàng liên doanh, nước ngoài đạt 76.704 tỷ đồng, tăng 0,74%.
Theo đánh giá của các chuyên gia kinh tế, trong bối cảnh nền kinh tế đang gặp nhiều khó khăn như hiện nay, song quy mô tổng tài sản, vốn tự có của hệ thống các TCTD vẫn tăng trưởng đều đặn và cao hơn mức tăng vốn điều lệ, cho thấy các ngân hàng vẫn hoạt động hiệu quả và người dân vẫn gửi trọn niềm tin vào ngân hàng.
Quy mô đi đôi với chất lượng
Không chỉ tăng trưởng về quy mô, hệ thống các TCTD cũng đang cho thấy sự an toàn và hiệu quả trong hoạt động.
Điều đó thể hiện ở chỗ, tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu của toàn hệ thống tại thời điểm cuối tháng 6 là 13,65%, cao hơn rất nhiều mức quy định tại Thông tư 13/2010/TT-NHNN. Mặc dù tỷ lệ này có giảm nhẹ so với mức 14,25% của cuối tháng 5, song cũng là điều bình thường do tín dụng trong tháng 6 đã bắt đầu tăng nhanh trở lại (ước tính, chỉ riêng tháng 6, tín dụng tăng khoảng 1,5%).
Bên cạnh đó, tỷ lệ sử dụng vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn của toàn hệ thống chỉ là 16,34%, thấp hơn rất nhiều mức cho phép của NHNN là 30%. Tỷ lệ cấp tín dụng so với nguồn vốn huy động cũng là giảm nhẹ so với thời điểm cuối tháng 5 xuống còn 87,3%.
Có thể nói, đây là bước tiến bộ rất lớn của hệ thống các TCTD. Còn nhớ, trong buổi trả lời trực tuyến trên cổng thông tin điện tử Chính phủ hôm 12/01/2012, Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình cho biết: NHNN chỉ cho phép các TCTD được sử dụng tối đa 30% vốn ngắn hạn để cho vay trung và dài hạn. Nhưng trên thực tế các TCTD đã vượt con số này từ lâu.
“Có tổ chức lên tới 60-70%, thậm chí có tổ chức đến cả 100%. Vốn thì ngắn hạn lại cho vay trung và dài hạn, đến khi thắt chặt lại chính sách tiền tệ để chống lạm phát như năm vừa qua, lập tức các tổ chức này khó khăn về thanh khoản”, Thống đốc nhấn mạnh.
Thế nhưng, đến nay, tỷ lệ này đã được đưa về mức rất thấp nên đã giảm thiểu rủi ro thanh khoản cho các TCTD. Cũng vì lẽ đó nên hiện mặc dù NHNN đã tháo trần lãi suất đối với các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên, nhưng các TCTD đều duy trì lãi suất huy động ở mức hợp lý, tuyệt nhiên không có dấu hiệu chạy đua lãi suất như những năm trước đây.
Hơn thế, nhờ “sức khỏe” đang hồi phục tốt, nên hệ thống các TCTD mới có điều kiện hỗ trợ tích cực cho nền kinh tế. Minh chứng là dưới sự điều hành của NHNN, hệ thống các TCTD đã kéo mặt bằng lãi suất giảm xuống rất nhanh, đặc biệt là lãi suất cho vay.
Theo đó, lãi suất cho vay từ mức 20 – 21% thời điểm đầu năm 2012, nay đã giảm về chỉ còn 9 – 11,5%/năm đối với các khoản vay ngắn hạn và 11,5 – 13%/năm đối với cho vay trung – dài hạn. Đối với các lĩnh vực ưu tiên, lãi suất cho vay ngắn hạn chỉ là 7-9%/năm. Đặc biệt, nhiều doanh nghiệp tốt được vay với lãi suất chỉ 6,5-7%/năm.
Minh Trí
