Theo giới chuyên gia, một nhân tố khá quan trọng giúp NHNN bình ổn được “con ngựa bất kham” tỷ giá là đã “cầm cương” được thị trường vàng. Những năm trước đây, vàng chính là một nhân tố có thể gây căng thẳng tỷ giá. Tuy nhiên, sau nhiều chính sách bình ổn và nhiều đợt đấu thầu vàng được tổ chức, hiện tình hình trên thị trường vàng có vẻ đã khá ổn định.
![]() |
|
| Ảnh minh họa |
Trước đây, đã có những lo ngại về áp lực đối với tỷ giá do yếu tố mùa vụ; nhưng cho đến nay, tỷ giá vẫn khá ổn định khi bước sang mùa cao điểm. Sau khi điều chỉnh tăng tỷ giá 1% vào ngày 28/6, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã cho biết có thể sẽ điều chỉnh tăng tỷ giá thêm 1% trước cuối năm nếu cần thiết. Trước đó, đa số cho rằng tỷ giá sẽ điều chỉnh thêm 1% trước cuối năm, nhưng hiện nhiều ý kiến cho rằng không chắc điều này có còn cần thiết hay không.
Kể từ cuối tháng 8, tỷ giá VND/USD liên ngân hàng biến động trong một biên độ hẹp từ 21.053 – 21.154 đồng/USD, và tính đến ngày 11/11, tỷ giá là 21.096 đồng/USD, nghĩa là thấp hơn trần tỷ giá 0,7%. Trong khi đó tỷ giá trên thị trường tự do ngày 11/11 ở vào 21.110 đồng/USD, thấp hơn 0,6% so với trần tỷ giá.
Cả tỷ giá liên ngân hàng và tỷ giá tự do đều nằm trong biên độ quy định kể từ ngày 6/8, tiếp tục biến động sát nhau, và hiện không có dấu hiệu cho thấy có áp lực tăng đối với cả tỷ giá tự do và tỷ giá liên ngân hàng.
Sự ổn định hiếm thấy
Vào những năm trước, áp lực mang tính mùa vụ đối với tỷ giá có xu hướng xuất hiện ngay từ đầu tháng 6, sau đó gia tăng kể từ tháng 10 trở đi. Năm nay, mặc dù tỷ giá đã có biến động trong vài tuần trong mùa hè do dự trữ ngoại hối được sử dụng để nhập khẩu (NK) một lượng vàng lớn nhằm giúp các ngân hàng tất toán vàng gửi cho khách hàng; thì nhờ chính sách tích cực của NHNN, tỷ giá đã khá ổn định kể từ sau đó.
Có được kết quả này là do NHNN đã chủ động trong điều hành tỷ giá; sử dụng lãi suất ngắn hạn và các công cụ chính sách nhằm ngăn chặn hoạt động đầu cơ ngay từ trong trứng nước. Bên cạnh đó, vốn FDI tăng; cán cân thương mại được cải thiện hơn; dòng vốn FII đầu tư vào cả thị trường cổ phiếu và trái phiếu; kiều hối và ngoại tệ từ nguồn ODA chảy vào thị trường liên ngân hàng đã được cải thiện đáng kể.
Ngoài ra, các doanh nghiệp (DN) xuất khẩu (XK) buộc phải lưu thông USD nhanh hơn tránh trường hợp găm giữ trong những thời điểm căng thẳng tỷ giá và chính sách hạn chế cho vay USD đã làm giảm hoạt động đầu cơ bên ngoài hệ thống ngân hàng.
“Trên thực tế, với tăng trưởng tín dụng thấp hơn bình thường (mặc dù tăng trưởng cung tiền M2 vẫn cao) thì tăng cung vốn tiền đồng vào nền kinh tế nói chung là không lớn. Điều này có nghĩa là niềm tin vào giá trị của tiền đồng vẫn được giữ vững trong một thời gian dài. Nói cách khác, NHNN đã loại bỏ được cả nguồn cơn gây căng thẳng tỷ giá cũng như hoạt động đầu cơ ngoại hối”, ông Fiachra Mac Cana – Giám đốc điều hành Phụ trách Nghiên cứu của Công ty Chứng khoán Tp.HCM (HSC), nhận định.
Trên thực tế thời gian qua, khi giá USD giảm mạnh, NHNN đã nhân cơ hội các nguồn thu ngoại tệ tăng để phần nào nâng cao dự trữ ngoại hối – vốn đã bị giảm xuống vào quý II và quý III. Theo HSC, ước tính dự trữ ngoại hối hiện ở vào khoảng 24 – 26 tỷ USD; nghĩa là đã cải thiện so với mức thấp trong mùa hè. Giới phân tích tính toán dự trữ ngoại hối hiện nay ước tính vào mức 27 tỷ USD.
Còn theo dự báo của NHNN, cán cân thanh toán quốc tế của Việt Nam trong những tháng cuối năm 2013 sẽ tiếp tục thặng dư, và dự kiến cán cân thanh toán tổng thể cả năm 2013 sẽ thặng dư ở mức 5 tỷ USD.
Theo giới chuyên gia, một nhân tố khá quan trọng giúp NHNN bình ổn được “con ngựa bất kham” tỷ giá là đã “cầm cương” được thị trường vàng. Những năm trước đây, vàng chính là một nhân tố có thể gây căng thẳng tỷ giá. Tuy nhiên, sau nhiều chính sách bình ổn và nhiều đợt đấu thầu vàng được tổ chức, hiện tình hình trên thị trường vàng có vẻ đã khá ổn định.
Nhân tố “vàng” đã bị triệt tiêu
Cho đến nay, theo ước tính, NHNN đã bán ra 1.822.000 lượng vàng (tương đương 66 tấn vàng) với giá trị xấp xỉ 3,2 tỷ USD để bình ổn thị trường vàng.
Trong khi đó, giá vàng trong nước đã giảm 21,1% so với đầu năm, xuống 36,69 triệu đồng/lượng, và hiện cao hơn 9,9% so với giá vàng thế giới (vào ngày 28/10, chênh lệch giữa giá vàng trong nước và giá vàng thế giới giảm về 8,2%). Tính từ đầu năm, chênh lệch đạt cao nhất là 19,3% và thấp nhất là 5,8%. Mức hiện tại nằm giữa mức cao nhất và thấp nhất. Các ngân hàng đã tất toán gần như xong vàng gửi của khách hàng, và vàng được mua trong những tháng gần đây qua đấu thầu là từ các DN vàng trang sức (các DN vàng trang sức đã không thể mua vàng từ các ngân hàng như trước đây).
Thực tế, theo nhận định của nhiều chuyên gia, thị trường vàng vẫn cần “bàn tay” của NHNN thêm thời gian nữa để giảm mức chênh lệch giá vàng trong nước và thế giới xuống mức thấp hơn nữa cũng như đưa thị trường vàng vào “nề nếp”, trong đó có giải pháp tiếp tục duy trì đấu thầu vàng. Nhưng với diễn biến của thị trường vàng hiện nay, nhân tố này không còn là tác nhân “gây nhiễu” cho tỷ giá nữa.
Tuy nhiên, giới chuyên gia vẫn cho rằng tỷ giá nhiều khả năng sẽ tăng 2 – 3% trong năm 2014. Theo Ts. Nguyễn Trí Hiếu – chuyên gia tài chính, tăng tỷ giá là cần thiết: “Nếu sức mua VND suy yếu, phải tăng tỷ giá để quân bình thị trường. Nếu giữ tỷ giá ở mức thấp trong khi sức mua của VND suy yếu, một lúc nào đó sẽ phải trả giá. Thị trường sẽ điều chỉnh để VND thể hiện giá trị đúng, sức mua đúng trên thị trường quốc tế. Thành ra, sớm muộn gì cũng phải làm, thà làm trước trong một mức độ ổn định còn hơn là làm sau trong sự bị động”.
Về vấn đề này, Phó Thống đốc NHNN Đặng Thanh Bình cũng cho biết năm 2014, NHNN dự kiến sẽ tiếp tục điều hành tỷ giá phù hợp với diễn biến cung – cầu ngoại tệ trên thị trường và bảo đảm thực hiện các mục tiêu kinh tế vĩ mô là kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, hạn chế nhập siêu và tăng dự trữ ngoại hối nhà nước.
Theo Thời báo Kinh doanh